Skip to content →

Tag: free software

[จดไว้กันลืม] ลง OpenOffice.org 3.2 บน Ubuntu

การทำอะไรต่างด้วย terminal เป็นวิธีที่สะดวก และทำตามวิธีการง่าย แต่ข้อเสียคือ ผมจำไม่ค่อยได้ เพราะไม่ได้ทำอะไรเป็นประจำ ไม่ได้มีพื้นฐานด้านนี้ (แต่ก็ยังเสือกใช้) ก็ขอจดไว้ในนี้ด้วยแล้วกัน

วิธีมาจากคุณ kids ใน ubuntuclub forum (จริงๆ มันก็คงมีหลายวิธี แต่ทำๆ แล้ววิธีนี้มัน simple สุดละ ทีแรกลองทำตามนี้แล้วงงๆ ไม่รู้ไปโง่อะไรตรงไหน)

  1. ดาวน์โหลดตัวที่เป็น .deb มา แตกไฟล์ (extract)
  2. เอาของเก่าออกด้วย sudo apt-get remove openoffice*.*
  3. ติดตั้งด้วย sudo dpkg -i ~/Desktop/OOO320_m12_native_packed-1_en-GB.9483/DEBS/*.deb (อันนี้คือถ้าแตกไว้บน Desktop และใช้ en-GB ถ้าใช้ภาษาอื่นอย่าง en-US ก็เปลี่ยนตามนั้น)
  4. ลงเมนู sudo dpkg -i ~/Desktop/OOO320_m12_native_packed-1_en-GB.9483/DEBS/desktop-integration/openoffice.org3.2-debian-menus_3.2-9472_all.deb (เปลี่ยนสถานที่และภาษาเช่นเดิม)
Comments closed

กระทู้ร้อน Document Format

กำลังมีกระทู้ร้อนอยู่ในพันทิปครับ (ไม่ได้อ่านเป็นประจำหรอก แต่ก็บังเอิญเห็น) ว่าด้วยเรื่อง format เอกสารสำหรับการส่งวิทยานิพนธ์ของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

เนื่องจากกระทู้ยาวมาก และเห็นคนหลงประเด็นไปก็เยอะมาก ก็เลยอยากจะลองเอามาสรุปให้ย่อยง่ายดู

  1. พื้นฐานที่สุดเลย  format ที่พูดถึงในกระทู้ หมายถึง format ทางดิจิทัล พวกรูปแบบไฟล์ต่างๆ ไม่ใช่รูปแบบหน้าเอกสาร (โอเค มีเรื่องฟอนท์ที่เกี่ยว แต่ก็เป็นประเด็นรองกว่า และไม่ได้ตั้งใจโจมตีนโยบายเรื่องการจัดหน้าของวิทยานิพนธ์แต่อย่างใด)
  2. ประเด็นที่ถูกยกขึ้นมา คือเรื่องการต้องส่งงานเป็นไฟล์ .doc ของ Microsoft Word 2003 โดยใช้ฟอนท์ Angsana New
  3. in contrary to popular belief, Microsoft Word ไม่ใช่ทั้ง (1) ของฟรี ไม่ว่าจะความหมายในบัญชีหรือเศรษฐศาสตร์ก็ตาม (2) โปรแกรมชนิดเดียวที่ใช้ในการจัดเอกสาร โดยเฉพาะเอกสารวิชาการ ถึงแม้ว่ามันจะครองตลาด word processor สูงมากก็จริง แต่ถ้านับ LaTex เข้ามาด้วย LaTex เป็นรูปแบบการทำงานที่มีจำนวนผู้ใช้อย่างมีนัยสำคัญในแวดวงวิชาการสากล
  4. in contrary to popular belief เช่นกัน ฟอนต์ Angsana New เป็นฟอนต์ลิขสิทธิ์ของไมโครซอฟท์ และไม่ได้เป็นฟอนต์เดียวที่ดู “เรียบร้อย”
  5. ประเด็นสำคัญคือ ทั้งการบังคับรูปแบบไฟล์ และการบังคับฟอนต์ นำไปสู่การบังคับให้ใช้ผลิตภัณฑ์ของเพียงระดับเดียวในทุกระดับ ตั้งแต่ระดับระบบปฏิบัติการวินโดวส์ เพราะทั้ง Office 2003 และฟอนต์ Angsana New ใช้ได้เพียงบนวินโดวส์ อันแรกในเชิงเทคนิค อันที่สองในเชิงกฎหมาย (note: ถึงแม้ว่าวินโดวส์จะครองส่วนแบ่งการตลาดสูงมาก แต่ก็ยังไม่ใช่สินค้าเดียวที่มี significant number of users)
  6. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ในฐานะหน่วยงานภาครัฐ (ครั้งสุดท้ายที่ดู รู้สึกว่าม.เกษตรจะยังเป็นนะครับ) ไม่สมควรอย่างยิ่งที่จะบีบบังคับให้ประชาชนเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ของผู้ผลิตเพียงรายใดรายหนึ่ง (อีกครั้งว่า ไมโีึีครซอฟท์ไม่ใช่ผู้ผลิตรายเดียว) เพราะเป็นการผิดบทบาทของรัฐที่ควรสนับสนุนให้เกิดการแข่งขันในตลาด ไม่ใช่การผูกขาด (อธิบายให้ละเอียดขึ้นคือ เอกชนจะใช้อะไรก็ใช้ไป หน่วยงานรัฐจะใช้อะไรเป็นการภายในก็ใช้ไปก็ยังรับได้ แต่ส่วนที่ติดต่อกับประัชาชน ไม่ควรมาบีบให้ประชาชนต้องใช้เพียงรายเดียว)
  7. ถ้าจะให้ขยายความปัญหา ก็จะบอกว่า หน่วยงานของรัฐที่มีหน้าที่รับผิดชอบด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ ก็พยายามพัฒนาหรือส่งเสริมการใช้มาตรฐานที่ไม่อิงกับผู้ผลิตรายใดรายหนึ่ง ทั้งการสนับสนุนซอฟต์แวร์เสรี ไหนจะมีฟอนต์ที่ดูดีสวยงามเรียบร้อยและไม่ติดลิขสิทธิ์ใครให้ใช้งานได้ฟรี แต่หน่วยงานรัฐหน่วยอื่น กลับห้ามใ้ช้ ช่างเป็นการทำงานของหน่วยงานรัฐที่มีประสิทธิภาพเสียนี่กะไร
  8. การไม่ยึดติดกับไฟล์ Word ไม่เท่ากับว่า จะต้องไปยึดกับอย่างอื่นอย่าง .odt แทน ตัวเลือกที่เป็นไปได้คือ ยอมรับมากกว่าหนึ่งอย่าง นั่นคือ ใครอยากใช้ Microsoft ก็ใช้ไป แต่ก็มีทางเลือกอื่นที่เป็นมาตรฐานสำคัญด้วย อีกตัวเลือกหนึ่งคือ ใช้รูปแบบไฟล์ที่ สร้างง่าย สร้างได้จากทุกระบบ และเปิดได้จากทุกระบบโดยมีโอกาสผิดเพี้ยนต่ำมาก ซึ่งก็คือ PDF (ซึ่งไม่ควรมีใครในด้านวิชาการไม่รู้ไฟล์ประเภทนี้) ซึ่งลักษณะจำกัดของ PDF คือ แก้ไขไม่ได้ (การแก้ไขไม่ได้นี่แหละ ทำให้มันไม่เพี้ยน ! เพราะถ้าแก้ได้ก็มีโอกาสเพี้ยน) คำถามคือ แล้่วส่งวิทยานิพนธ์ไป คนอ่านต้องการความสามารถในการแก้ไขได้จริงๆ หรือ?

ความคิดเห็นส่วนตัว

ผมเองเคยคิดเรื่องแบบนี้มาพอสมควร และคิดจะเขียนบทความเรื่องการส่งเสริมการผูกขาดของภาครัฐจากเรื่องแบบนี้ด้วย (เคยพยายามลองเปิดกฎหมายเกียวกับ anti-competition ของไทย แต่หามาตราที่เกี่ยวข้องไม่เจอ)

สำหรับผม หน่วยงานรัฐอาจสามารถเลือกใช้งานจากเอกชนรายใดรายหนึ่งได้ โดยเลือกวิธีที่ efficient ที่สุดในการทำงาน แต่ในส่วนที่ติดต่อกับประชาชน ผมเห็นว่าไม่สมควรที่จะบังคับให้ประชาชนต้องเลือกตามหน่วยงานรัฐในแง่ที่ว่า ต้องใช้ผลิตภัณฑ์ตัวเดียวกันเป๊ะๆ นั่นคือ หน่วยงานรัฐอาจทำสื่อเป็น CD แต่ไม่ควรทำ CD ที่เปิดได้กับเฉพาะเครื่องเล่นของบริษัทเดียว เช่นเดียวกัน หน่วยงานรัฐอาจรับสื่อจากประชาชนเป็น CD แต่ไม่ควรเป็น CD ที่ผลิตได้จากเครื่องเขียนแผ่นของบริษัทเดียว หรือไม่ควรเลือกรับเฉพาะรูปแบบที่จำกัด (อย่างถ้าหน่วยงานรัฐบอกว่า จะรับภาพโดยใส่ MemoryStick ของ Sony มา แล้วคนใช้ยี่ห้ออื่นๆ ล่ะครับ?)

ในกรณีนี้ มันเหมือนกับว่า มหาวิทยาลัย ฮ. บังคับให้นิสิตนักศึกษา เขียนข้อสอบด้วยปากกายี่ห้อหนึ่ง สมมติว่าชื่อ A สมมติต่อไปอีกว่า ปากกายี่ห้อนี้ ราคาแพง แต่มหาวิทยาลัยซื้อมาให้ใช้ฟรี แล้วบอกว่า เพราะหมึกของปากกายี่ห้อ A เท่านั้น ถึงจะเข้าเครื่องอ่านข้อสอบของมหาวิทยาลัยได้ (สมมติอีกว่ามหาวิทยาลัยใช้ หรือจะสมมติแบบน่าเกลียดกว่านั้นหน่อย ก็บอกว่า อาจารย์มหาวิทยาลัย ฮ. ไม่สามารถอ่านหมึกจากปากกายี่ห้ออื่นได้)

ถามว่า มัน efficient จริงๆ หรือ? และความง่ายในฝั่งมหาวิทยาลัย คุ้มหรือเปล่ากับการทำลายการแข่งขันในตลาด? (ซึ่งต้องมองอีกว่า ตลาดนี้ แข่งขันหรือผูกขาดแล้ว efficient กว่า โดยส่วนตัวผมยังมองว่า ถึงตลาดนี้จะมีลักษณะ natural monopoly อยู่บ้าง แต่การพัฒนาในตลาดเบราว์เซอร์อย่างก้าวกระโดดหลังสงครามเบราว์เซอร์รอบสอง สนับสนุนมุมมองฝั่งการแข่งขัน) และนอกจากมองด้าน efficiency แล้ว หากมองด้าน distribution หรือ fairness ถามว่าการทำอย่างนี้ ยุติธรรมหรือเปล่า์?

หมายเหตุ: มีเรื่องนึงติดใจมากเลยครับ ผมว่าการยอมรับการละเมิดลิขสิทธิ์น่ะเรื่องนึงนะครับ แต่การพยายามส่งเสริมโดยรัฐหรือการมองความพยายามแก้ปัญหาเป็นเรื่องงี่เง่า (โดยไม่ได้มีเหตุผลนอกจากว่า ก็แล้วจะทำไม — ถ้าเป็นอย่างพวก Pirate Party ผมยังมองได้ว่าเป็นด้าน ideological) เป็นเรื่องที่น่าเศร้าจริงๆ

หมายเหตุ 2: ผมอาจจะ bias เพราะผมเองก็ไม่ใช่ Microsoft Office ในเครื่องของตัวเอง แต่ผมไม่คิดว่าการใช้เป็นเรื่องงี่เง่า และผมก็ยังยอมรับว่ามันดีกว่าในหลายๆ ด้าน (ที่ไม่ใช่ bandwagon effect) สาเหตุที่ผมไม่ใช้ สามารถสรุปด้วยคอนเซปต์ cost-benefit analysis ได้โดยง่ายว่า ผมไม่ใช้เพราะ marginal benefit < marginal cost (โดยตัดตัวเลือก piracy ที่ผมหลีกเลี่ยงออกไป ซึ่ีงถ้าเอามาคิด จะทำให้การตัดสินใจนี้ irrational ทันที แต่ consumer ไม่จำเป็นต้องมีเหตุผลนี่?)

19 Comments