Skip to content →

Tag: Darfur

ทางสองแพร่งของเสรีนิยม

U.S. Army Sergeant Kornelia Rachwal gives a young Pakistani girl a drink of water

เมื่อสักอาทิตย์ก่อนได้อ่านบทความในเว็บไซต์ The New Republic เรื่อง ‘We Can’t Just Do Nothing: Can a liberal be both opposed to imperialism and devoted to human rights?‘ ซึ่งเป็นบทความที่พูดถึงหนังสือสองเล่ม เล่มหนึ่งเป็นเรื่องกรณีดาร์ฟูร์ของ Mahmood Mamdani อีกเล่มหนึ่งพูดถึงเรื่องบทบาทของรัฐบาลในการปกป้องสิทธิมนุษยชนในระดับนานาชาติ ของ Gareth Evans

สิ่งหนึ่งที่ควรรู้คือ TNR มีจุดยืนเป็นลิเบอรัล (ตามสเปรกตัมการเมืองแบบอเมริกัน) สายเหยี่ยว สนับสนุนนโยบายการต่างประเทศที่ค่อนข้างจะแข็งกร้าว ซึ่งจุดยืนนี้ก็ส่งผ่านมาในบทความนี้ด้วย

หนังสือของ Mamdani (อย่างน้อยก็ตามที่บทความกล่าวถึง) มองว่าเหตุการณ์ “ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ (genocide)” ในดาร์ฟูร์นั้น ไม่ได้ร้ายแรงอย่างที่คนจำนวนมากกล่าวอ้าง และนักสิทธิมนุษยชนที่พยายามเคลื่อนไหวเรียกร้องให้กองกำลังสหประชาชาติ กองกำลังนาโต หรือแม้แต่กองกำลังสหรัฐ เข้าไปทำการช่วยเหลือ (หรืออีกนัยหนึ่งคือแทรกแซง) เป็นเพียง “จักรวรรดินิยม (imperialism)” ในรูปแบบใหม่เท่านั้น

ถึงแม้ว่า บทความนี้จะไม่เห็นด้วยกับหนังสือของ Mamdani โดยโต้แย้งตั้งแต่ในด้านข้อเท็จจริง แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่า ทั้งหนังสือของ Mamdani และบทความนี้ ชี้ให้เห็นถึงทางสองแพร่งของฝ่ายเสรีนิยม ในเรื่องของกิจการต่างประเทศ

ในด้านหนึ่ง การต่อต้านจักรวรรดินิยม อาจหมายถึงการต้องหลับตาลงข้างหนึ่งและยอมที่จะไม่เข้าไปยุ่งอะไรกับกิจการของประเทศอื่น แม้ว่ารัฐบาลอำนาจนิยมจะกำลังทำร้ายประชาชนอยู่ ในอีกด้านหนึ่ง ถ้าเราเอาสิทธิมนุษยชนเป็นเป้าหมายหลัก ก็หลีกเลี่ยงไม่ได้ที่จะต้องเกิดการวิจารณ์ วิพากษ์ หรือเรียกร้องต่างๆ

แน่นอนว่า ฝ่ายที่ถูกประท้วงจากกลุ่มปกป้องสิทธิมนุษยชน (ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นฝ่ายที่กุมอำนาจ) ย่อมคัดค้าน และปกป้องตนเองว่า เป็นเรื่องกิจการภายใน ไม่ว่าจะเป็นรัฐบาลพม่า อิหร่าน หรือแม้แต่รัฐบาลหรือศาลไทย (ที่ยกตัวอย่างมานี้ ไม่ได้เป็นการบอกว่า ผมเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยกับฝ่ายไหน)

กรณีที่สำคัญอันหนึ่ง ที่ The New Republic ได้ยกมาคือ แล้วถ้าคนที่เรียกร้องให้ต่างชาติยื่นมือเข้ามาแทรกแซง ไม่ใช่พวก advocate ผิวขาวในตะวันตก แต่เป็นคนท้องถิ่นต้องหลบหนีลี้ภัยมาอยู่ในค่ายผู้อพยพเองเล่า คนเหล่านี้ที่ร่วมกันเปล่งเสียงต้องรับกองกำลังต่างชาติ แล้วอย่างนี้ จะบอกว่า คนเหล่านั้นเป็นพวกสนับสนุนจักรวรรดินิยม หรือไม่มีที่พึ่งใดๆ แล้วกันแน่? (หรือเป็นเพียงฝ่ายหนึ่งในสงคราม ที่หากำลังภายนอกมาช่วยฝ่ายตัวเอง?)

เรื่องนี้ยังต้องเถียงกันอีกนาน แต่ที่แน่ๆ อย่าบังอาจมาใช้ข้ออ้าง “อย่ามายุ่ง” กับพลเมืองของตัวเอง ในประเทศนี้

One Comment